تفاوت روغن 10W40 با 20W50

تفاوت روغن 10W40 با 20W50

خیلیا وقتی برای تعویض روغن موتور می‌رن، بین گزینه‌های مختلف مثل 10W40 و 20W50 گیج می‌شن و نمی‌دونن کدوم رو انتخاب کنن. تفاوت اصلی این دو روغن توی گرانروی یا همون ویسکوزیته‌شون هست که نشون می‌ده چقدر غلیظن و توی دماهای مختلف چجوری عمل می‌کنن. روغن 10W40 نسبت به 20W50 رقیق‌تره و توی دماهای پایین بهتر جریان پیدا می‌کنه، در حالی که 20W50 چگالی بیشتری داره و برای شرایط سخت‌تر و دماهای بالاتر مناسب‌تره.

این که کدوم روغن رو انتخاب کنیم، بستگی به عوامل مختلفی مثل مدل خودرو، شرایط آب‌وهوایی و نوع رانندگی داره. اگه توی یه شهر سرد زندگی می‌کنید، روغن 10W40 می‌تونه گزینه بهتری باشه چون توی سرما راحت‌تر جریان پیدا می‌کنه و موقع استارت زدن موتور، سریع‌تر قطعات رو روانکاری می‌کنه.

اما اگه توی یه منطقه گرم زندگی می‌کنید یا خودرویی دارید که فشار زیادی به موتور وارد می‌شه، 20W50 به خاطر چگالی بیشترش، لایه محافظتی ضخیم‌تری ایجاد می‌کنه و باعث کاهش استهلاک قطعات موتور می‌شه. توی این مقاله قراره این دو روغن رو از جنبه‌های مختلف بررسی کنیم تا بتونید بهترین انتخاب رو برای ماشینتون داشته باشید.

روغن 10W40 و 20W50؛ کدام گزینه بهتر است؟

انتخاب بین این دو روغن کاملاً به نوع خودرو، شرایط رانندگی و آب‌وهوایی که ماشین توش کار می‌کنه بستگی داره. هیچ‌کدوم از این دو روغن به‌طور قطعی بهتر از اون یکی نیست، بلکه هرکدوم کاربرد خاص خودشون رو دارن.

برای مثال، اگه شما یه خودروی مدرن و جدید دارید که توی شهر استفاده می‌کنید، روغن 10W40 انتخاب بهتریه، چون روان‌تره و توی استارت‌های مداوم و ترافیک‌های شهری عملکرد بهتری داره. از طرفی، اگه ماشین شما قدیمی‌تره یا موتور پرکارکردی داره که روغن کم می‌کنه، 20W50 می‌تونه انتخاب مناسب‌تری باشه چون غلیظ‌تره و از سایش قطعات جلوگیری می‌کنه.

یکی از فاکتورهای مهمی که باید بهش توجه کنیم، تأثیر روغن روی مصرف سوخته. روغن 10W40 به دلیل رقیق‌تر بودن، باعث می‌شه موتور راحت‌تر حرکت کنه و مصرف سوخت کمتری داشته باشه. در مقابل، روغن 20W50 چگالی بیشتری داره و اصطکاک بیشتری ایجاد می‌کنه که ممکنه مصرف سوخت رو کمی بالا ببره. پس اگه دنبال بهینه‌سازی مصرف سوخت هستید، 10W40 گزینه بهتریه، ولی اگه محافظت بیشتر از موتور براتون مهم‌تره، 20W50 بهتر جواب می‌ده.

در نهایت، شرایط آب‌وهوایی هم یه عامل تعیین‌کننده‌ست. اگه توی مناطق سردسیر زندگی می‌کنید، روغن 10W40 عملکرد بهتری داره، چون توی سرما غلیظ نمی‌شه و سریع‌تر جریان پیدا می‌کنه. اما اگه توی یه منطقه گرم هستید یا خودرویی دارید که تحت فشار زیادی کار می‌کنه، 20W50 به دلیل ضخامت بیشترش، بهتر از قطعات موتور محافظت می‌کنه و در برابر دمای بالا مقاوم‌تره.

عددهای 10W40 و 20W50 چه معنایی دارند؟

وقتی روی یه بطری روغن موتور عددهایی مثل 10W40 یا 20W50 رو می‌بینید، شاید براتون سوال بشه که این اعداد دقیقاً چی رو نشون می‌دن. این عددها بیانگر گرانروی (ویسکوزیته) روغن توی شرایط مختلف دمایی هستن و مشخص می‌کنن که روغن چقدر غلیظه و چطور توی دماهای مختلف رفتار می‌کنه.

عدد اول که قبل از حرف W (مخفف Winter به معنی زمستان) میاد، میزان گرانروی روغن توی هوای سرده. هرچی این عدد کمتر باشه، روغن توی دماهای پایین‌تر بهتر جریان پیدا می‌کنه. مثلاً روغن 10W40 توی سرما راحت‌تر از 20W50 پخش می‌شه، پس استارت زدن موتور توی صبح‌های سرد راحت‌تره.

عدد دوم که بعد از W میاد، نشون می‌ده که روغن توی دماهای بالا چقدر غلیظه. توی این مقایسه، 20W50 توی دمای بالا ضخامت بیشتری داره و از موتور بهتر محافظت می‌کنه. اما 10W40 توی هوای گرم رقیق‌تره و سریع‌تر جریان پیدا می‌کنه. به‌طور کلی، عدد دوم هرچی بالاتر باشه، یعنی روغن توی دمای بالا چگالی بیشتری داره و برای شرایط سخت‌تر مناسب‌تره.

ویسکوزیته در روغن موتور؛ چرا مهم است؟

ویسکوزیته یا همون گرانروی، یه فاکتور خیلی مهم توی انتخاب روغن موتوره که تأثیر مستقیم روی عملکرد موتور داره. اگه روغن بیش‌ازحد غلیظ باشه، ممکنه سخت‌تر جریان پیدا کنه و باعث بشه که قطعات موتور به‌درستی روانکاری نشن. از طرف دیگه، اگه خیلی رقیق باشه، ممکنه نتونه یه لایه محافظتی قوی روی قطعات موتور ایجاد کنه و باعث افزایش اصطکاک و سایش بشه.

مثلاً وقتی یه روغن با ویسکوزیته پایین مثل 10W40 استفاده می‌کنید، موتور راحت‌تر حرکت می‌کنه، مخصوصاً موقع استارت زدن توی سرما. اما اگه یه روغن با ویسکوزیته بالا مثل 20W50 انتخاب کنید، توی دماهای بالا عملکرد بهتری داره و بهتر از قطعات موتور محافظت می‌کنه.

پس ویسکوزیته مناسب باید بر اساس شرایط موتور و آب‌وهوا انتخاب بشه. اگه ماشین شما مدرن و کم‌کارکرده، بهتره روغن‌های رقیق‌تر استفاده کنید، ولی اگه موتور پرکارکردی دارید، روغن‌های غلیظ‌تر مثل 20W50 ممکنه انتخاب بهتری باشن.

روغن 10W40 مناسب چه خودروهایی است؟

روغن 10W40 به خاطر گرانروی متوسطی که داره، یه انتخاب عالی برای خیلی از خودروهای سواری و موتورهایی محسوب می‌شه که نیاز به یه تعادل بین روانکاری مناسب و محافظت از قطعات داخلی دارن.

این روغن به‌ویژه برای خودروهایی که توی شرایط شهری استفاده می‌شن، مناسب‌تره، چون موتور توی ترافیک‌های سنگین، روشن و خاموش شدن‌های مکرر و توقف‌های زیاد، نیاز داره که سریع روغن‌رسانی بشه و به‌خوبی روانکاری انجام بشه. روغن 10W40 این ویژگی رو داره که توی هوای سرد و گرم به‌راحتی جریان پیدا کنه و از استهلاک زودرس قطعات جلوگیری کنه.

یکی از اصلی‌ترین خودروهایی که این روغن براش توصیه می‌شه، خودروهای سواری مدرن و نیمه‌مدرن هستن. خیلی از خودروهای جدید، به‌ویژه مدل‌های داخلی مثل پژو 206، سمند، رانا و دنا و بعضی از مدل‌های خارجی، برای عملکرد بهتر نیاز به روغن‌هایی با گرانروی متوسط دارن که نه خیلی رقیق باشه و نه خیلی غلیظ. این روغن برای این مدل‌ها گزینه‌ای ایده‌آله، چون توی شرایط مختلف آب‌وهوایی، عملکرد خوبی داره و کمک می‌کنه که موتور بدون اصطکاک اضافی کار کنه.

علاوه بر این، موتورهای با کارکرد متوسط و سالم هم می‌تونن از این روغن استفاده کنن. مثلاً اگه خودروی شما بین 50 تا 150 هزار کیلومتر کار کرده باشه و مشکل روغن‌سوزی یا نشتی روغن نداشته باشه، روغن 10W40 می‌تونه بهترین گزینه برای شما باشه. اما اگه ماشینتون قدیمی‌تره، بیشتر از 200 هزار کیلومتر کار کرده یا نشتی روغن داره، ممکنه به یه روغن غلیظ‌تر مثل 20W50 نیاز داشته باشید که از قطعات فرسوده موتور بهتر محافظت کنه.

مقایسه عملکرد روغن 10W40 و 20W50 در هوای سرد و گرم

شرایط آب‌وهوایی یکی از مهم‌ترین عواملیه که توی انتخاب روغن موتور باید بهش توجه بشه. روغن موتور باید طوری طراحی بشه که هم توی دمای پایین و هم توی دمای بالا عملکرد خوبی داشته باشه و از موتور به‌درستی محافظت کنه. حالا بیایم ببینیم که روغن‌های 10W40 و 20W50 توی این شرایط چطور عمل می‌کنن.

عملکرد در هوای سرد: وقتی هوا سرد می‌شه، روغن موتور باید بتونه سریع توی موتور جریان پیدا کنه و قطعات رو به‌درستی روانکاری کنه. اگه روغن بیش‌ازحد غلیظ باشه، موقع استارت زدن، سخت‌تر حرکت می‌کنه و ممکنه باعث اصطکاک خشک بین قطعات بشه که این موضوع برای موتور خیلی مضره. روغن 10W40 به خاطر داشتن عدد ویسکوزیته 10W توی هوای سرد، عملکرد بهتری داره و سریع‌تر به قطعات موتور می‌رسه.

این ویژگی باعث می‌شه که استارت موتور توی صبح‌های سرد راحت‌تر باشه و ماشین بدون مشکل روشن بشه. در مقابل، روغن 20W50 چون چگالی بیشتری داره، توی هوای سرد، دیرتر حرکت می‌کنه و ممکنه باعث بشه موتور دیرتر روغن‌رسانی بشه.

عملکرد در هوای گرم: وقتی دمای هوا بالاست یا موتور تحت فشار زیادی قرار داره (مثلاً موقع رانندگی توی جاده‌های کوهستانی یا حمل بار)، روغن باید بتونه پایداری خودش رو حفظ کنه و از موتور در برابر گرمای بیش‌ازحد محافظت کنه.

روغن 20W50 به خاطر داشتن عدد 50، توی دمای بالا غلیظ‌تر باقی می‌مونه و یه لایه محافظ قوی‌تر روی قطعات ایجاد می‌کنه که از فرسایش موتور جلوگیری می‌کنه. این ویژگی باعث می‌شه که توی آب‌وهوای گرم یا شرایط کاری سنگین مثل رانندگی طولانی‌مدت توی جاده‌های گرمسیر یا استفاده توی ماشین‌های سنگین، روغن 20W50 بهتر عمل کنه.

اگه توی منطقه‌ای زندگی می‌کنید که زمستونای سرد داره یا ماشین شما بیشتر برای رانندگی شهری استفاده می‌شه، روغن 10W40 انتخاب بهتریه. چون باعث می‌شه موتور راحت‌تر استارت بخوره، سریع‌تر روغن‌رسانی بشه و مصرف سوخت هم کمتر بشه. اما اگه توی مناطق گرم هستید یا ماشینتون موتور پرکارکرد و تحت فشار داره، روغن 20W50 عملکرد بهتری داره و می‌تونه توی دمای بالا از موتور بهتر محافظت کنه.

روغن 20W50 چه کاربردهایی دارد؟

روغن 20W50 یه روغن موتور با گرانروی بالاست که بیشتر برای ماشین‌هایی استفاده می‌شه که تحت فشار زیادی کار می‌کنن یا تو دماهای بالا قرار دارن. این روغن به خاطر غلیظ‌تر بودن، تو دمای بالا پایداری بیشتری داره و یه لایه محافظ ضخیم‌تر روی قطعات موتور ایجاد می‌کنه.

این ویژگی باعث می‌شه که برای ماشین‌هایی که تو مناطق گرمسیری هستن یا موتورهایی که تحت بار زیاد قرار دارن، انتخاب مناسبی باشه. مثلاً خودروهایی که تو جاده‌های طولانی کار می‌کنن، ماشین‌های باری یا حتی بعضی از خودروهای قدیمی که به روغن غلیظ‌تر نیاز دارن، از این نوع روغن بهره می‌برن.

یکی از مهم‌ترین کاربردهای این روغن، استفاده تو خودروهای قدیمی‌تر یا ماشین‌هایی که موتورهای کارکرده دارن، هست. وقتی یه موتور عمر زیادی کرده، ممکنه قطعاتش به خاطر سایش، فاصله بیشتری از هم داشته باشن.

تو این شرایط، یه روغن رقیق مثل 10W40 نمی‌تونه به‌خوبی فضای بین قطعات رو پر کنه و باعث می‌شه که موتور صدا بده یا حتی روغن نشت کنه. ولی 20W50 به خاطر غلیظ بودن، این فضاهای خالی رو بهتر پر می‌کنه و از نشت روغن جلوگیری می‌کنه. به همین خاطر، خیلی از تعمیرکارا برای ماشین‌های قدیمی‌تر که روغن کم می‌کنن، این روغن رو پیشنهاد می‌کنن.

یکی دیگه از جاهایی که روغن 20W50 به درد می‌خوره، ماشین‌های سنگین و موتورهایی که تحت بار زیاد قرار دارن مثل وانت، کامیون‌های سبک و ماشین‌های راه‌سازی هست. این ماشین‌ها چون تو شرایط سخت‌تری کار می‌کنن، به روغنی نیاز دارن که بتونه تو دمای بالا پایداری خوبی داشته باشه و سریع تجزیه نشه.

همچنین، این نوع روغن برای ماشین‌هایی که برای مدت طولانی تو مسیرهای پرترافیک حرکت می‌کنن و موتور مدام در حال کارکردنه هم مناسبه، چون از گرم شدن بیش‌ازحد موتور جلوگیری می‌کنه و باعث کاهش اصطکاک بین قطعات می‌شه.

تأثیر انتخاب روغن موتور بر عمر و عملکرد موتور

انتخاب روغن موتور مناسب، مستقیماً روی عملکرد، طول عمر و حتی هزینه‌های نگهداری خودرو تأثیر داره. یه روغن خوب، باعث می‌شه که موتور نرم‌تر کار کنه، مصرف سوخت کم بشه و قطعات داخلی دیرتر ساییده بشن. ولی اگه از روغنی که مناسب موتور نیست استفاده بشه، هم استهلاک ماشین بالا می‌ره، هم مصرف سوخت زیاد می‌شه و هم ممکنه موتور زودتر خراب بشه.

خیلی وقتا، راننده‌ها بدون توجه به مشخصات ماشین، یه روغنی می‌خرن که شاید اصلاً مناسب موتور خودروشون نباشه. در حالی که یه انتخاب اشتباه می‌تونه هزینه‌های تعمیراتی زیادی روی دستتون بذاره.

یکی از مهم‌ترین وظایف روغن موتور، کاهش اصطکاک بین قطعات داخلی موتور هست. قطعاتی مثل پیستون‌ها، میل‌لنگ و سوپاپ‌ها دائماً با هم در تماسن و اگه روانکاری درستی انجام نشه، باعث ساییدگی شدید و در نهایت خرابی موتور می‌شه.

یه روغن مناسب، یه لایه محافظ بین این قطعات ایجاد می‌کنه که باعث کاهش اصطکاک و افزایش عمر مفید موتور می‌شه. همچنین، اگه روغنی استفاده بشه که خیلی رقیق باشه، ممکنه تو شرایط پرفشار نتونه از قطعات موتور محافظت کنه و باعث بشه که بخش‌هایی مثل یاتاقان‌ها زودتر خراب بشن.

روغن موتور وظیفه خنک‌کنندگی هم داره. در حین کار کردن موتور، گرمای زیادی تولید می‌شه که اگه کنترل نشه، می‌تونه به قطعات داخلی آسیب بزنه. روغن با جذب و انتقال این گرما به کارتر، باعث کاهش دمای موتور می‌شه. اگه از روغن نامناسب استفاده بشه، ممکنه این فرآیند به‌درستی انجام نشه و موتور داغ کنه. به همین دلیل، انتخاب روغنی که مطابق با شرایط آب‌وهوایی و نوع موتور باشه، تأثیر زیادی روی عملکرد خودرو داره و می‌تونه از هزینه‌های اضافی جلوگیری کنه.

مقایسه مصرف سوخت و روانکاری 10W40 و 20W50

روغن موتور اگه بیش‌ازحد غلیظ باشه، باعث افزایش اصطکاک داخلی موتور می‌شه و ماشین برای حرکت، انرژی بیشتری مصرف می‌کنه. از طرفی، اگه روغن خیلی رقیق باشه، ممکنه تو شرایط سخت نتونه به‌خوبی از قطعات موتور محافظت کنه و باعث فرسودگی زودرس بشه.

روغن 10W40 رقیق‌تره و باعث می‌شه که قطعات موتور راحت‌تر حرکت کنن، در نتیجه موتور برای عملکرد بهتر، نیاز به انرژی کمتری داره و مصرف سوخت کاهش پیدا می‌کنه. این ویژگی به‌خصوص برای ماشین‌هایی که توی شهر و در مسیرهای کوتاه تردد دارن، خیلی مفیده. چون این خودروها مدام روشن و خاموش می‌شن و یه روغن با گرانروی کمتر، کمک می‌کنه که موتور سریع‌تر گرم بشه و اصطکاکش کمتر بشه.

از طرف دیگه، روغن 20W50 چون چگالی بیشتری داره، اصطکاک بیشتری هم ایجاد می‌کنه و مصرف سوخت رو کمی افزایش می‌ده. البته این افزایش مصرف سوخت، در ازای محافظت بیشتر از موتور اتفاق می‌افته.

یعنی برای خودروهایی که تو شرایط سخت و دماهای بالا کار می‌کنن، یه روغن غلیظ‌تر می‌تونه عملکرد بهتری داشته باشه و باعث کاهش استهلاک بشه. پس اگه هدف شما کاهش مصرف سوخته، 10W40 گزینه بهتریه، ولی اگه موتور خودروتون قدیمی‌تره یا تو دماهای بالا کار می‌کنه، 20W50 انتخاب مناسب‌تری خواهد بود.

آیا می‌توان از روغن 10W40 به جای 20W50 استفاده کرد؟

این سوال برای خیلیا پیش میاد که آیا می‌شه بدون مشکل از 10W40 به‌جای 20W50 استفاده کرد یا نه؟ جواب این سوال بستگی به چند تا عامل داره. اول از همه، توصیه‌های سازنده خودرو خیلی مهمه. بعضی از خودروها طوری طراحی شدن که فقط با یه نوع روغن خاص کار می‌کنن و تغییر اون می‌تونه روی عملکرد موتور تأثیر منفی بذاره.

اگر ماشین شما مدل جدیدتره و دفترچه راهنماش پیشنهاد داده که از 10W40 استفاده کنید، بهتره از همون روغن استفاده بشه. چون موتورهای جدید طوری طراحی شدن که با روغن‌های رقیق‌تر عملکرد بهتری دارن و تغییر دادن اون ممکنه باعث بالا رفتن دمای موتور یا افت عملکردش بشه.

اما اگه ماشینتون قدیمی‌تره و قبلاً از 20W50 استفاده کردید، نباید یک‌دفعه به 10W40 تغییر بدید. چون ممکنه روغن رقیق‌تر نتونه فاصله‌های بین قطعات موتور رو پر کنه و باعث نشتی روغن یا افت فشار روغن بشه. توی این شرایط، بهتره تغییر روغن به‌صورت تدریجی انجام بشه و حتماً قبل از این کار، با یه مکانیک مشورت کنید.

چگونه بهترین روغن موتور را برای خودروی خود انتخاب کنیم؟

دفترچه راهنمای خودرو رو بررسی کنید. هر خودرو یه روغن خاص نیاز داره که سازنده تو دفترچه راهنما مشخص کرده. پس بهترین کار اینه که از همون گرید پیشنهادی استفاده کنید.

شرایط آب‌وهوایی رو در نظر بگیرید. اگه تو یه منطقه سردسیر زندگی می‌کنید، روغن‌هایی که عدد اولشون کمتره (مثل 10W40) انتخاب بهتریه، ولی اگه تو یه منطقه گرم هستید، روغن‌های غلیظ‌تر مثل 20W50 بهتر جواب می‌ده.

وضعیت موتور ماشین رو در نظر بگیرید. اگه موتور خودروتون سالم و جدیده، روغن‌های رقیق‌تر بهترن، ولی اگه قدیمی‌تره و نشتی روغن داره، روغن‌های غلیظ‌تر مثل 20W50 انتخاب مناسب‌تری هستن.

با رعایت این نکات، می‌تونید روغن مناسب برای خودروتون انتخاب کنید و مطمئن باشید که موتور خودروتون تو بهترین شرایط ممکن کار می‌کنه.